LỄ KHÁNH THÀNH

NHÀ THỜ KIM NGỌC - PHAN THIẾT

 

Giáo phận Phan thiết vừa khánh thành một ngôi Nhà th mới có đường nét giống Nhà th Đức Bà Sài Gòn. Đó là Nhà th Kim Ngọc. T thành phPhan Thiết ra hướng Nha trang theo đường quốc lộ 1 khoảng 6km,  Nhà thKim Ngọc toạ lạc trên một vị trí thật đẹp.

Giáo xứ Kim Ngọc ghi một mốc lịch sử mới, ngày mà giấc mơ của đoàn con cháu các Thánh Tiền Nhân Anh Hùng Tử Đạo Việt Nam, đặc biệt Đấng Tử đạo Phêrô Trương Quới, vị tử đạo duy nhất địa phương tại Phan thiết đã thành hiện thực qua ngày khánh thành Nhà thờ và tượng Đức Mẹ LaVang. Một ngày hân hoan tràn đầy hạnh phúc cho đoàn con Kim Ngọc. Nhà thờ là hình ảnh thật đẹp về một Giáo Hội hiệp nhất và yêu thương. Sự hiện diện của Đức Giám mục, Quý Linh mục, Quý Tu Sĩ Nam Nữ và Giáo Dân từ các giáo phận khác nhau là bằng chứng về sự hiệp nhất ấy. Tất cả qui tụ bên Mẹ LaVang cùng chung trong một tâm tình, rộn lên một niềm vui mừng.  “Linh hồn tôi ngợi khen Chúa, Thần trí tôi hớn hở reo mừng “ (Lc 1,46).

Sau ba năm chuẩn bị, giáo xứ đón Đức Cha Nicola Huỳnh Văn Nghi đến dâng lễ đặt viên đá đầu tiên ngày 13-02-2003. Một năm sau, ngày Lễ Đức Mẹ Dâng con vào Đền thờ 02-02-2004 công trình xây dựng mới bắt đầu. Sau hai năm rưỡi xây dựng, Nhà thờ đã hoàn thành. Ngày lễ cung hiến đền thờ Lateranô 09-11-2006, Đức Cha Phaolô Nguyễn Thanh Hoan dâng lễ cung hiến nhà thờ mới. Giáo xứ Kim Ngọc hân hoan mừng ngày trọng đại, tạ ơn Chúa trong ngôi Nhà thờ khang trang b thế.

1. Đôi dòng lịch sử :

Năm 1748, Đức Cha Bennattat, Giám Quản Toâng Tòa Địa phận Đàng Trong, kinh lý vùng Bình Thuận, lúc ấy đang thuộc vương quốc Chăm. Ngài đã ghi lại: “Cách bờ biển  Phú hài  độ một giờ đi bộ về phía bắc có một cộng đoàn tín hữu tại Ôxâng”. Năm mươi năm sau, Địa bạ triều Nguyễn cho biết Kim Ngọc xã có năm thôn kinh và ba thôn Chăm. Tên Ôxâng có lẽ cũng là Ôxuyên, tên  đập nuớc và hệ thống kênh dẫn nước ruộng ngày nay có trụ sở cách nhà thờ Kim Ngọc nửa cây số về phía nam.

 Từ cộng đoàn Ô xâng cho đến hôm nay, Kim Ngọc một xứ đạo mẹ vùng Phan Thiết đã 260 năm tuổi. Giữa  những  bách hại và thăng trầm lịch sử Chúa luôn ban tặng những ngôi nhà thờ. Nhà th mới hin nay là ngôi nhà thờ thứ sáu.

Vua Gia Long đã đi ngang Kim Ngọc với Đức Cha Bá Đa Lộc. Thời Minh Mạng đã có nhà thờ khang trang nhưng bị Văn Thân phá tan….

Năm 1907 vùng Phan Thiết được chuyển về địa phận Sàigòn. Năm 1909, cha Giuse Phan Văn Bổn, cháu của thánh tử đạo Phillipphê Phan Văn Minh, được sai đến Kim Ngọc, chính ngài  tìm thấy địa điểm Ôxâng trong vùng Kim Ngọc. Ngài nung gạch xây nhà thờ được ba mươi thiên  thì bị ung thư gan, qua đời. Cha Nguyễn Thông Lý tiếp tục xây dựng và hoàn tất năm 1918. Đó là ngôi nhà thờ cũ thứ năm. Thập niên 40 nó bị đốt nhưng không cháy. Năm Mậu Thân 1968 lại bị bom đánh sập. Tuy thế, ngôi nhà thờ thứ năm này đã phục vụ  Dân Chúa suốt thế kỷ hai mươi và đáng được nghỉ ngơi nằm xuống  như bà mẹ già cho con cái lớn lên.

Theo dòng lịch sử, Kim Ngọc đã có 37 vị linh mục quản xứ có tên và một số còn có hình ảnh được tôn kính. Đặc biệt Cha Giuse Phan Văn Bổn, xác ngài hiện được chôn táng trước thánh đường, sau lưng tượng Đức Mẹ La vang.

         

2. Một vài đặc điểm nhà thờ mới

Sử dụng nhiều yếu tố tự lực của địa phương cả vật liệu nhân sự: cát lấy từ sông Phú Long, một phần ván cốt pha là cây dừa, keo, tầm vông  mọc dọc bờ sông Phú Long hay keo lá tràm giáo dân trồng dùng làm song ly cầu thang, gác đàn. Gỗ nhà thờ cũ được tận dụng làm ghế và khung cửa.

Mẫu nhà thờ lấy phong cách nhà thờ cổ để tri ân các thừa sai Âu châu và hai tháp đánh dấu tính giáo xứ mẹ. Phần cung thánh  mang tính hội nhập với bàn thờ trời tròn đất vuông Việt Nam. Đặc biệt mười hai cột căm xe nhà thờ cũ được giữ lại trên cung thánh tiêu biểu cho mười hai tông đồ và  tôn vinh di sản ông bà tổ tiên .

Thợ xây hầu hết là giáo dân. Công phụ của giáo dân lên tới chục ngàn công. Hơn ba năm nỗ lực không có tai nạn đáng kể nào xảy ra. Trong quá trình thi công chưa bao giờ bị ngưng trễ vì thiếu thốn …

3. Tâm tình tri ân.

Trong bài cám ơn, vị đại diện giáo xứ đã dâng tạ ơn Chúa và tri ân mọi nguời.

“Ví như Chúa chẳng xây nhà, thợ nền vất vả cũng là uổng công” (Tv 126 ). Chính Thiên Chúa đã xây nhà cho chúng con, đã nhậm lời khẩn nguyện của chúng con trong ngày lễ khai móng với lời đáp ca: “Lạy Chúa, xin xây nhà cho chúng con và canh giữ thành trì.” Chính Chúa đã soi sáng và bảo vệ chúng con nhờ lời cầu nguyện và sự hướng dẫn của Quý Đức Cha, Đức Ông, quý Cha, quý Tu Sĩ nam nữ; chính Chúa đã dùng tấm lòng quảng đại của Quý vị hảo tâm, mà chúc lành cho chúng con, để làm cho khả năng tài chánh của chúng con vốn ít ?i, nhỏ nhoi như “5 chiếc bánh và hai con cá, được “hoá nhiều”;  chính Chúa đã biến năng lực giới hạn của chúng con, những người “làm mà không biết mình làm gì”, được Chúa – Đấng “không việc gì mà không thể làm được”, soi sáng, hướng dẫn, bảo vệ, chở che để đủ khả năng xây nhà Chúa một vinh dự Chúa dành cho Salomon. Đó là phép lạ, và chúng con tin, ngày nay vẫn còn  phép lạ. Ngày 23.12 .2005, Hội Ðồng Mục Vụ giáo xứ Kim Ngọc về Toà Giám Mục để chúc tết hai Đức Cha, Đức Cha Nicola khi nghe nhà thờ Kim Ngọc đã xong gần 90 phần trăm, Ngài đã thốt lên đó là phép lạ... Vâng, đó là phép lạ của Mẹ Maria, của hiệp nh?t, của cậy trông, nỗ lực và tín thác của cả cộng đoàn dân Chúa, là quà tặng cho Đức Cha, cho giáo phận và giáo xứ kể c? anh em lương dân chung quanh cùng có m?t trong ngày vui mừng.

 Giáo xứ Kim Ngọc dâng lời tạ ơn Thiên Chúa như Mẹ Maria đã ca ngợi: Chúa đã làm cho tôi những việc kỳ diệu, Danh Ngài là Thánh (Lc 1, 49).

Chúng con cám ơn Đức Cha Nicola, Đức Cha Phaolô, Đức Ông Tổng đại diện, Quý Cha Hạt và quý cha Phan thiết, Sài gòn, Nha Trang, Phú Cường, Banmêthuột ; Tu Sĩ Nam Nữ quí dòng Châu Thuỷ, các dòng MTG Phan Thiết, Nha trang, Đà Lạt, Chợ Quán, Thủ Thiêm, quí nữ tu Bác Ái Vinh Sơn, Khiết Tâm Đức Mẹ và toàn thể các giáo xứ bạn trong ngoài giáo phận, đặc biệt thân tộc của cha Giuse Phan văn Bổn và thánh Philip Phan văn Minh, thân tộc cha Vincente Nguyễn đạo Quán, các giáo xứ Ba Làng Nha Trang, giáo xứ Chợ Quán, Tân Định, Fatima Bình Triệu, Fatima Sài gòn, Gia định, Bình Lợi,Bến Lức, và Thủ đức ..vv.. đã chia sẻ với Kim Ngọc và  đến hiệp dâng Thánh Lễ, làm phép và thánh hiến nhà thờ.

Với b dày lịch s 260 năm, Giáo x Kim Ngọc thừa kế một gia tài truyền thống của biết bao bc tiền bối. Cha x Giuse Nguyễn Kim Anh, năng đng nhit thành đã t chức nhiều sinh hoạt đạo đức của nhiều hi đoàn. Cùng với Ngôi Nhà Thmới khang trang, Giáo x Kim Ngọc đã làm nên một cng đoàn đức tin sống đng, hip nhất yêu thương đưa x đạo ngày càng  phát triển.

Lm Giuse Nguyễn Hữu An